Van shareholder profit only naar multi-stakeholder impact - verandervisie 3 van 6

Jun 24, 2021

Bij de shareholder profit only gaat de focus naar de aandeelhouder en het gaat alleen maar om de winst. Dit is heel eenvoudig. Impact ondernemers hebben het veel lastiger.

Bij een focus op shareholder profit only gaat iedere beslissing over groei, is dit goed voor de winst en daarmee voor de aandeelhouder? Dat maakt het lekker ééndimensionaal. Het nadeel daarin is dat je ook beslissingen neemt die niet goed zijn voor anderen.

Dit is onder andere wat er gebeurt met vervuilers zoals Shell, die hoeven niet de prijs te betalen voor de schade die ze aanrichten aan hun omgeving. Dat willen ze ook niet want dat gaat ten koste van de shareholder profit. De prijs van de schade wordt verlegt naar anderen en dat is op dit moment de maatschappij. Daar gaan we nu achterkomen hoe we dat dan moeten oplossen.

Het voordeel is dat het lekker ééndimensionaal is, het nadeel is dat andere stakeholders, andere rollen rondom dat bedrijf zoals, de gemeenschap, de natuur, misschien zelfs de volgende generatie, allemaal niet meetellen en daar wordt een wissel op getrokken.

Dit gaat ook ten koste van medewerkers want die leid je niet op, en als ze niet meer nodig zijn ontsla je ze. Als je de winst moet verhogen neem je afscheid van mensen want dan heb je minder kosten. Het gaat ten koste van de medewerkers en de motivatie van de medewerkers.

De verschillen tussen shareholder profit only en multi-stakeholder impact:

  • Ten eerste shareholder wordt vervangen door multi-stakeholder,
  • Ten tweede wordt profit vervangen door impact. 

Shareholder naar multi-stakeholder

Shareholder only is heel duidelijk, de aandeelhouder staat centraal

Milton Freedman:

The social responsibility of business is to increase its profit.

Multi-stakeholders zijn alle partijen waarmee het bedrijf te maken heeft zoals de medewerkers, partnerships, de klanten, toeleveranciers, de gemeenschap waarin het bedrijf werkt.

Als een bedrijf in bijvoorbeeld Zwolle werkt en de medewerkers geven het geld wat ze verdienen weer uit in Zwolle aan de middenstand dan is dat goed voor de gemeenschap.

Stakeholders kan nog veel verder gaan, naar meer abstracte dingen zoals de natuur en de volgende generaties. 

Van profit naar impact

Bij impact stel je niet alleen de profit centraal maar ook de purpose. Dat betekent dat er niet alle geld of energie naar toe moet maar ook dat de intentie is om daar wat mee te doen. De profit en purpose samen maakt de impact. Impact is lastiger te meten dan profit. Profit is de winst- en verliesrekening en dan zie je direct hoeveel winst je hebt gemaakt. Impact is veel lastiger te meten doordat het vaak verder in de tijd effect geeft. 

Profit + purpose

Een purpose zonder profit gaat dood. Dat heeft geen bestaansreden. Er is een dynamisch evenwicht tussen purpose en profit. Het moet goed doen, maar je moet ook goed verdienen want anders kun je niet goed doen.

Het is geven en nemen. Bij de shareholder profit gaat het alleen maar over het nemen, het onttrekken uit de wereld en de maatschappij. We zien bijvoorbeeld de dat de winsten in Nederland worden gemaakt en snel worden overgemaakt worden naar Amerika. Winst wordt op een plek, in een land, gemaakt maar verdwijnt naar de aandeelhouders die ergens anders zitten.

De CEO heeft vaak een directe koppeling van de stijging met het aandeel via opties. Die heeft zelf een directe interesse om de waarde van het aandeel te laten stijgen. Dat zie je niet terug bij een authentiek leiderschap waarbij het veel meer gaat over de waarde van het bedrijf te laten stijgen waarbij niet automatisch het inkomen van die ondernemer stijgt. Een groot deel van de stijging van de winst gaat weer terug in het bedrijf of in de maatschappij. Als het inkomen van de ondernemer stijgt, stijgt het vaak in gradatie met alle ander inkomens binnen het bedrijf en zie je dat de inkomensverschillen tussen het hoogste en het laagste inkomen veel kleiner zijn. 

Wil je weten wat multi-stakeholder impact kan betekenen voor jou en je bedrijf? Neem dan deel aan de masterclass Nieuw Europees Ondernemen.